سلام به اطلاع همراهان گرامی میرسانیم سی و چهارمین نشست هفتگی انجمن اخترشناسی شیراز در سال ۱۴۰۴، دوشنبه ۱ دی ماه در این آدرس برگزار میگردد:
خیابان مشیرفاطمی، خیابان هدایت شرقی، پس از پارکینگ هدایت، سالن آموزشی آزمایشگاه ارس _ ساعت ۱۸ تا ۲۰
🟥 « ویژه برنامه شب یلدا؛ بررسی تاریخی، اسطورهشناختی و علمی»
ارائه دهندهگان: فرخ نظرپور و امیرحسین رضایی
🟥 سمینار با عنوان: «ایدئالیسم آلمانی کانت و شناخت حدود فهم انسان.»
ارائه دهنده: احمدرضا شریعتی
*کارشناس فیزیک و کارشناس ارشد فلسفه غرب
چکیده:
یکی از سوالاتی که همواره برای بشر مطرح بوده ، اینست که شناخت و معرفت برای انسان چگونه حاصل می شود؟
در این مورد تا قبل از قرن ۱۸ میلادی متفکران و فیلسوفان دو گونه پاسخ به سوال فوق داده اند.
۱- فیلسوفان عقل گرا:
سرآمدان فیلسوفان اصالت عقل از رنسانس به بعد دکارت و لایبنیتس و اسپینوزا هستند که عقیده داشتن، انسان به دلیل ساختارهای وجودی اش، ذاتا دارای فطرت اولیه است که خداوند این فطرت را در عقل و ذهن او قرار داده که قادر به شناخت جهان طبیعی و فرا طبیعی است. و بشر بلاواسطه و بدون توسل به تجربه می تواند معرفت و شناخت کسب کند.
۲- فیلسوفان تجربه گرا:
این فیلسوفان با رد نظر دکارت و دکارتیان، فقط تجربه را باور داشتن. و استدلال می کردند که تمام شناخت انسان فقط از طریق تجربه حاصل می شود. به همین دلیل به این متفکران، فیلسوفان اصالت تجربه می گویند. که جان لاک، بارکلی، و بخصوص هیوم از قائلان این نظریه اند.
در این میان با توجه به معضلات و مشکلات و سوالات بی پاسخی که ایجاد شده بود و الخصوص شک گرایی که دیوید هیوم ایجاد کرده بود. اندیشمند روشنگری یعنی ایمانوئل کانت پا به عرصه وجود گذاشت.
وی با سنتز اندیشه عقل گرایان و تجربه گرایان نشان داد که آغاز شناخت از تجربه شروع می شود ولی بعد از این شروع اولیه، عقل انسان می توانند بدون توسل به تجربه، قضایا و گزارههای در زمینه علومی مثل ریاضی و فیزیک و حتی علوم انسانی از جمله اخلاق بسازد. که منجر به شناخت می شود.
یکی از موضوعاتی که برای فیزیکدانان و کیهانشناسان در فلسفه کانت جالب توجه و بسیارمورد مناقشه بوده و هست، بحث مکان و زمان است که کانت در سنتز فوق برای توضیح نحوهی شناخت به آن اشاره میکند و عقیده دارد که در جهان فنومن(پدیدار) چیزی بنام مکان و زمان وجود ندارد، و این دو قالبی هستن که ذهن می آفریند برای شناخت جهان پدیداری. یعنی اطلاعاتی که توسط حواس وارد ذهن انسان می شوند ابتدا از فیلتر زمان و مکان که فقط در ذهن وجود دارد میگذرد. علاوه بر زمان و مکان، مفاهیمی مثل علیت، ضرورت و کلیت هم توسط ذهن فاعل شناسا ساخته می شود و در جهان خارج وجود ندارند.
جهان نومن( جهان نفس الامری، یا جهان در ذات خود) هم که با استدلال های کانت کلا غیر قابل شناخت است.
